Defnyddio'r Gymraeg

Defnyddio'r Gymraeg

Canolfannau a Chymdeithasau Cymraeg

Ar hyd a lled Cymru mae 'na ganolfannau Cymraeg, gan gynnwys Saith Seren yn Wrecsam, Tŷ Tawe yn Abertawe, Theatr Soar, Merthyr Tudful a'r Atom yng Nghaerfyrddin. Maen nhw'n cynnal dramâu, gigs, darlithoedd a digwyddiadau cymdeithasol eraill.

Mae gan nifer o bentrefi a threfi gymdeithas Gymraeg leol, yn eu plith Clwb y Dwrlyn ym Mhentyrch ger Caerdydd a Chymdeithas Gymraeg Trefynwy. Mae rhestr o'r cymdeithasau a'r sefydliadau yma ar wefan Y Lolfa.

Y tu allan i Gymru, yn Llundain a Lerpwl yn ogystal â Gogledd America, Hong Kong ac Ewrop, mae cymdeithasau Cymraeg yn cefnogi Cymry oddi cartref. Cymer olwg ar ein tudalen Siarad Cymraeg Oddi Cartref.

Mentrau Iaith

Mae 24 Menter Iaith drwy Gymru, a’u pwrpas yw hybu’r Gymraeg yn lleol.  Ym mhob ardal mae’r Mentrau yn trefnu gweithgareddau ar gyfer oedolion a phlant, o wersi yoga a chlybiau chwaraeon i ddosbarthiadau coginio, gwnïo a chynganeddu. Mae mwy o wybodaeth yma

Cerddoriaeth

Un ffordd wych o gymdeithasu yw trwy ganu mewn côr ac mae 'na gorau meibion, merched a chorau cymysg ym mhob cwr o’r wlad. Mae rhai, fel Côr y Dysgwyr Ceredigion, yn arbennig ar gyfer dysgwyr. Am restr o gorau Cymru – yn ogystal â cherddorfeydd a bandiau pres - ewch i wefan Tŷ Cerdd

Gwrando a gwylio

Mae'n bosib mwynhau'r Gymraeg trwy wylio rhaglenni Cymraeg S4C neu wrando ar BBC Radio Cymru.  Mae S4C yn darlledu rhaglenni penodol ar gyfer dysgwyr o dan yr enw Dal Ati.  Mae gwefan BBC Cymru Fyw yn cynnig gwasanaeth 'vocab' sy'n rhoi enwau Saesneg rhai geiriau Cymraeg.

Llefydd sydd â staff sy'n medru'r Gymraeg

Mae map ar gael yma o lefydd yng Nghymru lle mae staff ar gael sy'n medru'r Gymraeg.  

Darllen

Mae'r Ganolfan Dysgu Cymraeg Genedlaethol wedi cefnogi menter gan Gyngor Llyfrau Cymru i gyhoeddi Cyfres Amdani!, llyfrau newydd ar gyfer dysgwyr. Mae modd darllen y cylchgrawn ar gyfer dysgwyr, Lingo Newydd, a chylchgrawn wythnosol Golwg. Cofiwch am wefan Golwg 360 hefyd.

Mae'r wefan parallel.cymru yn cyhoeddi erthyglau Cymraeg a Saesneg diddorol, ochr yn ochr â'i gilydd

Chwaraeon

O rygbi i rwyfo, pêl-rwyd i bêl-droed, mae chwaraeon yn cynnig cyfleoedd gwych i gwrdd â siaradwyr Cymraeg a dysgwyr. Mae nifer o glybiau chwaraeon sy'n cefnogi'r iaith. Cysylltwch gyda'ch Menter Iaith leol i holi beth sydd ar gael.

Mynd Am Dro

Mae Cymdeithas Edward Llwyd yn trefnu teithiau cerdded wythnosol drwy gydol y flwyddyn. Grwpiau lleol yw Cymdeithas EryriAntur Stiniog, Cerddwyr Cylch Teifi a Chlwb Cerdded Pontarddulais sydd hefyd yn trefnu teithiau cerdded yn y Gymraeg ac yn cynnig cyfle i sgwrsio wrth gerdded.

Y Traddodiad Gwerin

Mae dros 20 o grwpiau dawnsio gwerin ledled Cymru. Mae mwy o wybodaeth ar wefan Cymdeithas Genedlaethol Dawns Werin Cymru.

Trac yw'r mudiad Datblygu Gwerin Cymru sy'n hyrwyddo a datblygu traddodiadau cerdd a dawns Cymru.  Bob mis Awst, mae Cymdeithas Alawon Gwerin Cymru yn cyhoeddi cylchgrawn o'r enw ‘Canu Gwerin’ ac yn trefnu gweithgareddau yn yr Eisteddfod Genedlaethol.

Gwyddoniaeth

Un o'r llefydd gorau i gael blas ar wyddoniaeth drwy gyfrwng y Gymraeg yw Pafiliwn Technoleg yr Eisteddfod Genedlaethol ym mis Awst. 

Ymhlith y cymdeithasau gwyddonol sy'n defnyddio’r Gymraeg yn gyson mae Cymdeithas Wyddonol Cylch Caerdydd a Chymdeithas Wyddonol Gwynedd.

Eisteddfodau Lleol

Mae dros gant o eisteddfodau lleol yn cael eu cynnal bob blwyddyn ar draws Cymru - y rhan fwyaf ohonyn nhw wedi eu cefnogi gan Gymdeithas Eisteddfodau Cymru. Mae nifer o ddarparwyr y Ganolfan yn cynnal Eisteddfodau y Dysgwyr. Mae mwy o wybodaeth am eisteddfodau ar ein tudalennau digwyddiadau a gwyliau.

Gwirfoddoli

Os oes gennych chi amser sbâr, beth am wirfoddoli?  Mae bob amser angen gwirfoddolwyr i roi help llaw gyda rhai o'n gwyliau Cymraeg. Os dych chi'n hoff o hanes neu arddio, mae nifer o'n safleoedd a gerddi hanesyddol yn chwilio am wirfoddolwyr sy'n medru cyfarch a sgwrsio yn Gymraeg gydag ymwelwyr. Mae gwybodaeth gyffredinol am wirfoddoli ar gael ar wefan Gwirfoddoli Cymru.

Cefnogi dysgwyr

Mae darparwyr y Ganolfan Dysgu Cymraeg Genedlaethol hefyd yn trefnu pob math o ddigwyddiadau a gweithgareddau ar gyfer dysgwyr, o gwisiau a theithiau i glybiau darllen a sesiynau bore coffi. Cysylltwch â'ch darparwr lleol am fwy o wybodaeth.

Adnoddau digidol

Mae adnoddau dysgu Cymraeg ar gael gyda Duolingo a Say Something in Welsh hefyd.

Dechrau'r daith at ddwy iaith

Mae dros 65,000 o blant mewn ysgolion cynradd cyfrwng Cymraeg neu ddwyieithog yng Nghymru - 'dyw hi byth yn rhy gynnar i ddechrau taith ddwyieithog eich plentyn. Mae'r rhaglen Cymraeg i Blant yn cynnig cefnogaeth ymarferol i chi a'ch plentyn i ddefnyddio’r Gymraeg. Mae mwy o wybodaeth yn y canllaw yma i addysg Gymraeg.

Dysgu Cymraeg y tu allan i Gymru

Mae cyfleoedd i ddysgu’r Gymraeg os dych chi’n byw tu allan i Gymru.  Gallwch ddechrau trwy ddilyn cwrs blasu ar-lein rhad ac am ddim y Ganolfan, neu ddefnyddio apiau ac adnoddau digidol megis Duolingo.  Mae nifer o ddarparwyr y Ganolfan hefyd yn cynnal cyrsiau preswyl dros yr haf - defnyddiwch y chwiliwr i ddod o hyd i gwrs. Mae cymdeithasau Cymraeg ac ysgolion ieithoedd ledled y DU hefyd yn cynnig gwersi Cymraeg. 

Mwy o gefndir am y Gymraeg